بلندترین قله‌ های ایران

ایران را بیشتر با کویرهای پهناورش می‌شناسند، اما تنوع جغرافیاییِ ایران جنگل‌، کوه و ساحل‌های زیبایی را پدید آورده است. اگرچه ارتفاع قله‌های ایران بسیار کم‌تر از قله‌های مرتفع جهان است، اما کوهنوردان کشورمان از جاذبه‌های خاص هرکدام از این قله‌ها آگاهی دارند؛ از دماوند زیبا گرفته که یکی از نمادهای مهم ملی ماست تا علم‌کوه و دیواره‌ی شگفت‌انگیزش و سبلان و کوهپایه‌های زیبایش.

دماوند؛ بلندترین قله‌ آتشفشانی قاره آسیا

نمایی از قله برفی دماوند

دماوند

کوه دماوند با ارتفاع ۵۶۱۰ متر بلندترین کوه ایران و خاورمیانه و بلندترین قله‌ی آتشفشانی قار‌ه‌ی آسیاست؛ قله‌ای که از هزاران سال پیش به یکی از اسطوره‌های کشورمان تبدیل شده است تا جایی که در شاهنامه‌ی فردوسی نیز هنگام به بند کشیدن ضحاک، پادشاه ظالم و مار به دوش، از آن یاد شده است.

قله‌ی دماوند در شمال تهران و جنوب دریای خزر قرار دارد و از نظر تقسیمات استانی در شهرستان آمل استان مازندران واقع است.

نام دماوند از دو کلمه‌ی دم به معنی بخار و اوند به معنی محلی با دود و بخار تشکیل شده است که به فعالیت آتشفشانی این کوه اشاره دارد.

کوه دماوند
عکس از: arasbaran.org

اغلب ارتفاع هر قله از سطح دریا اندازه‌گیری می‌شود؛ اما شاخص دیگر ارتفاع نسبی قله است که بیانگر ارتفاع قله از کم‌ارتفاع‌ترین تراز منحنی احاطه‌کننده‌ی آن است. از این‌رو دماوند با ارتفاع ۴۶۶۷ متر دوازدهمین قله‌ی بلندقامت جهان است.

دمای دماوند در سردترین ماه‌های سال به ۶۰ درجه‌ی سانتی‌گراد زیر صفر می‌رسد و حتی در تابستان نیز اغلب زیر صفر است. زمانی که سرعت شدید باد در قله را به دمای بسیار کم آن بیفزاییم، شرایط بسیار سخت دماوند ملموس‌تر می‌شود. سرعت باد در قله گاهی به ۱۵۰ کیلومتر بر ساعت می‌رسد. بنابراین برای صعود به قله چاره‌ای جز فصل تابستان نمی‌ماند.

چه کسانی به دماوند صعود کرده‌اند؟

صعود به دماوند از چهار مسیر ممکن است. ساده‌ترین راه مسیر جبهه‌ی جنوبی است، مسیر جبهه‌ی شمالی دشواری‌های بیشتری را پیش روی کوهنوردان قرار می‌دهد. در سال ۱۸۳۷ میلادی، چند کوهنورد اروپایی به سرپرستی تیلر تامسون برای اولین‌بار به قله‌ی دماوند صعود کردند. بیست سال بعد اولین کوهنوردان ایرانی به سرپرستی سرهنگ محمدصادق‌خان قاجار قدم بر قله‌ی‌ دماوند گذاشتند. البته در برخی منابع ادعاهایی مبنی بر صعود به قله‌ی دماوند وجود دارد که قدیمی‌ترین‌شان به سال ۲۹۲ هجری بازمی‌گردد. اودلف خزرجی در سفرنامه‌ی خود شرحی از قله‌ی دماوند نوشته و مدعی صعود به آن شده است.

بیشتر بخوانید :   در مالزی با دست چپ‌ غذا نخورید!

دیدن دماوند از فاصله‌ی دور هم شگفت‌انگیز است و حتی اگر کوهنورد نباشید، پیشنهاد می‌کنیم دامنه‌های این قله را از نزدیک ببینید و از شکوه آن لذت ببرید. نمای دماوند از روستای ناندل، روستای نوا، پلور و مناطق دیگر نزدیک به آن بسیار جذاب است. اگر آسمان صاف باشد، حتی قله‌ی دماوند را می‌توان از کویر مرنجاب نیز دید.

علم‌کوه

قله علم کوه
عکس از: commons.wikimedia.org

قله‌ی زیبای علم‌کوه با ارتفاع ۴۸۵۰ متر دومین قله‌ی بلند کشورمان است. همچنین دیواره‌ی دامنه‌ی شمالی علم‌کوه باعث شهرت آن شده است؛ دیواره‌ای که صعود از آن از فنی‌ترین و دشوارترین مسیرهای سنگ‌نوردی ایران است. برخی به سبب زیبایی و عظمت این قله و منطقه‌ی اطرافش آن را آلپ ایران می‌نامند.

قله‌ی علم‌کوه در منطقه‌ی تخت سلیمان در استان مازندران واقع شده است و کلاردشت نزدیک‌ترین شهر به آن است. طالقان در استان البرز نیز در جنوب علم‌کوه قرار دارد.

چند مسیر برای صعود به آن قله وجود دارد. ساده‌ترین مسیر جبهه‌ی جنوبی علم‌کوه است. مسیر جبهه‌ی شمالی از سخت‌ترین مسیرهای کوهنوردی در ایران است. مسیر گرده آلمان‌ها و دیواره‌ی شمالی هم پیچیدگی‌های خاص خود را دارند.

دیواره‌ی علم‌کوه از شگفتی‌های این قله است که ۷۵۰ متر ارتفاع دارد. بسیاری از کوهنوردان ایرانی و خارجی برای محک زدن توانایی‌های خود از این دیواره صعود کرده‌اند. مسیرهای مختلفی در این دیواره وجود دارد که اولین آنها در سال ۱۳۴۳ گشوده شد. هاری روست و فضل‌الله امیرعلایی این مسیر را بازگشایی کردند. البته این مسیر تا قله ادامه پیدا نکرد و دو سال بعد گروهی از کوهنوردان فرانسوی در ۲۵ روز مسیر اصلی دیواره را، با استفاده از قسمتی از مسیر قبلی، گشودند؛ مسیری که به مسیر فرانسه معروف شد.

بیشتر بخوانید :   فستیوال‌های معروف هند

از آن پس و تا سال ۱۳۸۷، دیواره‌نوردان حرفه‌ای مسیرهای متعددی را نیز در دیواره‌ی علم‌کوه گشودند؛ از کوهنوردان ایرانی گرفته تا کوهنوردانی از لهستان و ایتالیا.

مسیر رسیدن به قله‌ی علم‌کوه بسیار زیباست و جنبه‌ی‌ خشن و خشک کوهنوردی آن از قله‌های دیگر کمتر است، به ویژه دشت حصارچال که طبیعت زیبایی را پیش روی‌تان قرار می‌دهد.

سبلان

قله ی سبلان و ریاچه آن

سبلان، سومین قله‌ی بلند ایران، ۴۸۱۱ متر از سطح دریا ارتفاع دارد. این قله‌ی آتشفشانی در نزدیکی شهرستان مشگین‌شهر در استان اردبیل قرار دارد.

سبلان نیز همچون دماوند قصه‌های بسیاری در دل خود دارد. برخی معتقدند این کوه محل عبادت زرتشت بوده است. عشایر این محل نیز این کوه را آن‌قدر مقدس می‌دانند که به آن سوگند می‌خورند. نیچه نیز در کتاب چنین گفت زرتشت به قله‌ی سبلان و پایین آمدن زرتشت از آن اشاره کرده است. برخی نیز معتقدند آرامگاه زرتشت در سبلان واقع شده است.

دریاچه‌ای تماشایی بر بلندای این قله قرار گرفته است. این دریاچه‌ی آتشفشانی در بیشتر ماه‌های سال یخ زده است، اما در حوالی مرداد و شهریور و با افزایش دما یخ آن ذوب می‌شود.

سبلان از سه قله تشکیل شده است که قله‌ی اصلی آن سلطان نام دارد و دو قله‌ی دیگر به هرم و کسری معروف‌اند.

جاذبه‌های گردشگری فراوانی در دامنه‌های سبلان جای گرفته‌اند که چشمه‌ی آب گرم شابیل از معروف‌ترین آن‌هاست. دریاچه‌ی‌ قره‌گل نیز در ابتدای مسیر غربی قله است.

سه مسیر معروف برای رسیدن به قله‌ی سبلان وجود دارد که آسان‌ترین‌شان مسیر شمال شرقی است. بیشتر این مسیر پاکوب است و حتی اگر تجربه‌ی چندانی در کوهنوردی ندارید، می‌توانید این مسیر را در تابستان طی کنید.

مسیر غربی قله از دریاچه قره گل آغاز می‌شود و در نهایت سومین و سخت‌ترین مسیر مسیر جنوبی است. در مسیر جنوبی هیچ پناهگاهی وجود ندارد و کوهنوردان باتجربه برای به چالش کشیدن توانایی‌های خود این مسیر را برای صعود به سبلان انتخاب می‌کنند.

مطالب مرتبط :

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

back to top