کاخ سعد آباد، عمارتی باشکوه در شمال تهران

مجموعه کاخ سعد‌آباد با مساحت بیش از ۱۱۰ هکتار، در کوهپایه‌های توچال و دره دربند قرار دارد. سعدآباد از شمال به کوه‌های البرز، از مشرق به گلابدره، از مغرب به ولنجک و از جنوب به تجریش می‌رسد. این مجموعه اقامتگاه شاهان قاجار بوده که بعد از کودتای سال ۱۲۹۹ پس از گسترش و ضمیمه شدن برخی باغات دیگر به آن به اقامتگاه تابستانی رضاشاه تبدیل شد.

کاخ سعدآباد، میراث تاریخی دوران قاجار و پهلوی

معرفی کاخ سعد آباد تهران
عکس از : twitter.com

کاخ‌ها و کوشک‌های بزرگ و کوچک در جاهای مختلف این مجموعه ساخته شده‌اند و از نظر معماری هر کدام سبک منحصربه‌فرد خود را دارد. هجده کاخ از زمان قاجار و پهلوی در مجموعه‌ی سعادت آباد وجود دارد که در حال حاضر تعدادی از آنها تبدیل به موزه شده و تعدادی دیگر در اختیار نهاد ریاست جمهوری و مدیریت کاخ سعدآبادند. در ادامه به معرفی شش کاخ‌موزه از این مجموعه‌ی بزرگ می‌پردازیم و در مورد هر کدام شرح مختصری می‌دهیم. همچنین برای آشنایی بیشتر با موزه هنرهای معاصر و موزه فرش این مطالب را مشاهده کنید.

کاخ سبز یا شهوند

بازدید از کاخ سبز در مجموعه کاخ گلستان
عکس از : tishineh.com

اولین کاخ در مجموعه‌ی سعدآباد در دوره‌ی پهلوی و به دستور رضاشاه تاسیس شد. این ساختمان به دلیل استفاده از سنگ‌های سبز منحصربه‌فرد معادن خمسه‌ی زنجان در نمای خارجی، کاخ سبز نام دارد. این کاخ در اختیار محمدرضا‌شاه پهلوی بوده که از آن برای پذیرایی از میهمانان خارجی استفاده می‌کرده است. در کاخ سبز می‌توانید انواع آینه‌کاری‌‌، حجاری، خاتم‌کاری و گچ‌بری‌های زیبا را که حاصل هنر ناب ایرانی‌ست مشاهده کنید.

کاخ ملت

این کاخ با وسعت ۷۰۰۰ متر مربع بنا، بزرگ‌ترین کاخ مجموعه‌ی سعدآباد به شمار می‌آید. نمای سفیدِ کاخ ملت آن را به کاخ سفید نیز شُهره کرده است. کاخ ۶۱ بخش مختلف دارد و ساخت آن اواخر دوران پهلوی اول شروع شد و در سال ۱۳۲۰ به پایان رسید. ابتدا به عنوان اقامتگاه اصلی خانواده سلطنتی در نظر گرفته شد ولی از اواسط دهه‌ی ۴۰ به بعد فقط اقامتگاه تابستانی و تشریفاتی آنها بوده است. این ساختمان چهار طبقه شاخصه‌های هنری و معماری بسیاری دارد؛ شاهکار هنر سنگ در بخش‌هایی از نمای بیرونی و داخلی کاخ به وضوح به چشم می‌خورد. بارزترین هنر گچ‌بری را در تالارهای تشریفات و دفتر کار پهلوی اول -هنر طلااندود روی سقف- خواهید دید.

بیشتر بخوانید :   موزه‌ هنرهای معاصر تهران، دیدار سنت و نوگرایی

موزه هنرهای زیبا

ساخت این موزه به دستور رضاشاه آغاز شد ولی با تبعید او نیمه‌کاره ماند. در سال ۱۳۴۲ پهلوی دوم دستور تکمیل آن را صادر کرد و در سال ۱۳۴۶ -با عنوان وزارت- به بهره‌برداری رسید. ساختمان این موزه معماری منحصربه‌فرد و زیبایی دارد و در قسمت جنوبی کاخ سعدآباد واقع شده است. بخش عمده‌ی نقاشی‌های این مجموعه نقاشی‌های رنگِ روغن دوران صفویه، افشاریه، زندیه و قاجار است که فرح پهلوی از یک مجموعه‌دار انگلیسی به نام هارولد ِامِر خریداری کرده بود. نقاشی‌ها در سه طبقه به نمایش درآمده‌اند:
• طبقه‌ی اول: نقاشی‌های هنرمندان معاصر ایرانی.
• طبقه‌ی دوم: نقاشی‌های دوره‌های مختلف تاریخی که در بالا ذکر شد.
• طبقه‌ی سوم: آثار نقاشی اروپایی که فرح پهلوی خریداری کرده یا به او هدیه داده شده است.

موزه هنر ملل

این مجموعه شامل آثار هنری مختلفی‌ست که از کشورهای دیگر خریداری شده‌اند و تمدن‌های پیش از اسلام، ایرانی، آفریقایی، هندی، شرقی، اسکیمو، مایاها و هنرهای معاصر هنرمندان ایرانی و غیر ایرانی را به نمایش می‌گذارد. مجموعه تابلوهایی از سهراب سپهری، لیلی متین دفتری، ایران درودی و … در این کاخ به نمایش درآمده‌اند. ابتدا قرار بوده این کاخ کاربری گلخانه داشته باشد ولی با ایجاد تغییراتی در آن تبدیل به موزه‌ی فرح پهلوی شد.

موزه میرعماد

موزه میرعماد در مجموعه کاخ سبز
عکس از : kojaro.com

موضوع اصلی این موزه برجسته‌ترین هنر پس از اسلام، یعنی خوشنویسی است. بسیاری از سبک‌های مختلف خوشنویسی -روی کاغذ و پوست- در این موزه وجود دارد. میر عماد که خط نستعلیق، پایه‌ی مکتب خوشنویسی اوست از مشهورترین خوشنویسان ایران است. اهمیت مکتب میرعماد به قدری بوده که قطعات خوشنویسی‌اش به قیمت طلا خریدوفروش می‌شده و بسیاری از خوشنویسان آثار خود را با امضای او می‌نوشتند. این موزه در یکی از بناهای قدیمی کاخ سعدآباد که متعلق به اواخر قرن ۱۳ یا اوایل قرن ۱۴ هجری قمری‌ست برپا شده است.

بیشتر بخوانید :   موزه فرش، گره‌هایی از گذشته تا امروز

موزه آب

این موزه در عمارت تیمسار کسرائیان قرار دارد. در این مجموعه با تکنیک‌ها و ابزارهای باستانی و سنتی استحصال و توزیع آب آشنا می‌شوید؛ سازه‌های بومی مربوط به آب مانند مخازن آب و یخچال‌های سنتی معرفی می‌گردند. موزه‌ی آب بخشی در فضای باز دارد که در آن، مدل‌های مختلف تاسیسات آبی قدیم و جدید مثل سدها، آب انبارها، آسیاب‌ها و… به نمایش درآمده‌اند. موزه‌ی پوشاک سلطنتی، موزه‌ی استاد حسین بهزاد، موزه‌ی سلاح‌های دربار، موزه‌ی آشپزخانه سلطنتی، موزه‌ی برادران امیدوار، موزه‌ی استاد فرشچیان، موزه‌های آلبوم‌های سلطنتی و اسناد سعدآباد، موزه‌ی نظامی، موزه‌ی ظروف سلطنتی و موزه‌ی اتومبیل‌های سلطنتی از دیگر کاخ‌موزه‌های مجموعه‌ی سعدآبادند. علاوه بر این کاخ‌ها، چند استخر و زمین ورزشی، سالن سینما و آمفی‌تئاتر، گلخانه‌های متعدد، سالن‌های مرغداری و دامداری در این مجموعه‌ی بزرگ قراردارند. کاخ سعدآباد به قدری شما را شیفته خواهد کرد که خیلی زود -بعد از اولین دیدار- برای گشت‌وگذار، رهسپار این مجموعه خواهید شد.

اطلاعات بیشتر در مورد ساعت کاری و نرخ بلیط مجموعه سعد آباد :‌http://sadmu.ir

مطالب مرتبط :

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

back to top